ค่าใช้จ่ายที่หักภาษีได้ ของบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล คือรายจ่ายที่จ่ายจริงเพื่อหากำไรหรือเพื่อกิจการ มีหลักฐานพิสูจน์ได้ และไม่เข้าข่าย รายจ่ายต้องห้าม ตามมาตรา 65 ตรี แห่งประมวลรัษฎากร รายจ่ายต้องห้ามแม้จะบันทึกในบัญชีได้ แต่ต้องบวกกลับเข้ากำไรก่อนคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคล
บทความนี้สรุปหลักการ รายการต้องห้ามที่ SME เจอบ่อย และวิธีเตรียมเอกสารให้หักรายจ่ายได้เต็มสิทธิ
ค่าใช้จ่ายแบบไหนหักภาษีได้
หลักง่าย ๆ ที่ใช้ตรวจทุกรายการ
- จ่ายเพื่อกิจการ ไม่ใช่เรื่องส่วนตัวของผู้ถือหุ้นหรือกรรมการ
- จ่ายจริง มีผู้รับเงินและมีการจ่ายเกิดขึ้น
- อยู่ในรอบบัญชีที่ถูกต้อง มาตรา 65 ให้ใช้เกณฑ์สิทธิ
- มีหลักฐาน เช่น ใบกำกับภาษี ใบเสร็จ สัญญา หรือใบสำคัญจ่าย
- ไม่เข้ามาตรา 65 ตรี
ตัวอย่างรายจ่ายทั่วไปที่มักหักได้เมื่อครบเงื่อนไข: เงินเดือนพนักงาน ค่าเช่าสำนักงาน ค่าสาธารณูปโภค ค่าโฆษณา ค่าวัตถุดิบ ค่าบริการวิชาชีพ และค่าเสื่อมราคาตามอัตราที่กฎหมายกำหนด
รายจ่ายต้องห้ามตามมาตรา 65 ตรี มีอะไรบ้าง
สรุปหมวดหลักจากตัวบทที่กรมสรรพากรเผยแพร่
| หมวด | ตัวอย่างที่ SME เจอ |
|---|---|
| เงินสำรองต่าง ๆ (มีข้อยกเว้นบางประเภท) | ตั้งสำรองค่าซ่อมล่วงหน้า |
| เงินสมทบกองทุน (ยกเว้นกองทุนสำรองเลี้ยงชีพตามเงื่อนไข) | เงินกองทุนที่ไม่ได้จดทะเบียนตามกฎหมาย |
| รายจ่ายส่วนตัว การให้โดยเสน่หา หรือการกุศล (มีวงเงินบางกรณี) | ของขวัญส่วนตัวของกรรมการ |
| ค่ารับรองหรือค่าบริการที่ไม่เป็นไปตามหลักเกณฑ์ | ค่าเลี้ยงรับรองเกินวงเงินหรือไม่มีหลักฐาน |
| รายจ่ายลงทุนหรือการต่อเติมที่ไม่ใช่การซ่อมแซมปกติ | ซื้อเครื่องจักรแล้วลงเป็นค่าใช้จ่ายทั้งก้อน |
| เบี้ยปรับ เงินเพิ่ม และภาษีเงินได้ของกิจการเอง | เงินเพิ่มจากยื่น ภ.พ.30 ล่าช้า |
| ภาษีมูลค่าเพิ่มที่ชำระหรือพึงชำระ (มีข้อยกเว้น) | ภาษีซื้อที่ขอเครดิตได้แต่ไปลงเป็นค่าใช้จ่าย |
| เงินที่หุ้นส่วนถอนไปโดยไม่มีค่าตอบแทน | หุ้นส่วนเบิกใช้ส่วนตัว |
| เงินเดือนของผู้ถือหุ้นหรือหุ้นส่วนส่วนที่เกินสมควร | จ่ายเงินเดือนกรรมการสูงผิดปกติ |
| รายจ่ายที่ไม่ได้จ่ายจริง หรือเป็นของรอบบัญชีอื่น | ลงค่าใช้จ่ายของปีหน้าในปีนี้ |
หมายเหตุ: ตัวบทมีรายละเอียดและข้อยกเว้นในแต่ละอนุมาตรา ตารางนี้เป็นภาพรวม ควรอ่านมาตรา 65 ตรี ฉบับเต็มหรือถามผู้สอบบัญชีก่อนตัดสินใจ
รายจ่ายลงทุน ทำไมหักทั้งก้อนไม่ได้
ทรัพย์สินที่ใช้ได้หลายปี เช่น อาคาร เครื่องจักร คอมพิวเตอร์ ต้องบันทึกเป็นสินทรัพย์ แล้วทยอยหักค่าเสื่อมราคา มาตรา 65 ทวิ (2) ให้หักค่าเสื่อมราคาตามหลักเกณฑ์และอัตราในพระราชกฤษฎีกา (ฉบับที่ 145) เช่น อาคารถาวรไม่เกินร้อยละ 5 ต่อปี และทรัพย์สินอื่นทั่วไปไม่เกินร้อยละ 20 ต่อปี
ปรับกำไรทางบัญชีเป็นกำไรทางภาษีอย่างไร
ตัวอย่าง (ตัวเลขสมมติ)
| รายการ | บาท |
|---|---|
| กำไรสุทธิทางบัญชี | 800,000 |
| บวก เบี้ยปรับและเงินเพิ่มภาษี | 5,000 |
| บวก รายจ่ายส่วนตัวของกรรมการที่ลงในบริษัท | 20,000 |
| กำไรสุทธิทางภาษี | 825,000 |
ภาษีคิดจาก 825,000 บาท ไม่ใช่ 800,000 บาท
เตรียมเอกสารอย่างไรให้หักรายจ่ายได้
- ขอใบกำกับภาษีเต็มรูปหรือใบเสร็จในนามกิจการทุกครั้ง
- ใช้ใบสำคัญจ่ายที่มีผู้อนุมัติ
- แยกบัตรเครดิตและบัญชีธนาคารส่วนตัวออกจากกิจการ
- ระบุวัตถุประสงค์ของรายจ่ายที่อาจถูกมองว่าเป็นเรื่องส่วนตัว
- ลงรายจ่ายในงวดที่เกิดขึ้นจริงตามเกณฑ์สิทธิ
แยกรายจ่ายให้ชัดด้วย XBalance
XBalance บันทึกค่าใช้จ่ายพร้อมแนบไฟล์หลักฐาน แจ้งเตือนเอกสารที่ขาดเลขผู้เสียภาษี ผู้อนุมัติ หรือใบเสร็จก่อนปิดงวด และมีมิติวิเคราะห์ระดับบรรทัดเพื่อติดป้ายรายจ่ายที่ต้องตรวจ ตัวเลขภาษีในระบบเป็นประมาณการที่ต้องมีหลักฐานประกอบ ไม่ใช่คำแนะนำให้ใช้จ่ายเพิ่ม ดูที่ ราคา
สรุป
ตรวจทุกรายจ่ายด้วยหลักห้าข้อ คือจ่ายเพื่อกิจการ จ่ายจริง อยู่ในงวดที่ถูกต้อง มีหลักฐาน และไม่เข้ามาตรา 65 ตรี รายจ่ายที่ต้องห้ามให้บวกกลับก่อนคำนวณภาษี และขอเอกสารในนามกิจการทุกครั้งเพื่อหักรายจ่ายได้ตามสิทธิ
XBalance ช่วยจัดระบบข้อมูลและเอกสาร แต่ไม่ใช่การให้คำปรึกษาทางภาษีหรือบัญชี กรณีเฉพาะควรตรวจสอบกับนักบัญชีหรือผู้เชี่ยวชาญภาษีของคุณ ข้อมูล ณ ตุลาคม 2569
