ภ.ง.ด.90 กับ ภ.ง.ด.91 เป็นแบบแสดงรายการภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาประจำปีทั้งคู่ ต่างกันที่ประเภทเงินได้ ภ.ง.ด.91 ใช้กับผู้ที่มีเงินได้จากการจ้างแรงงาน (เงินเดือน ค่าจ้าง) เพียงประเภทเดียว ส่วน ภ.ง.ด.90 ใช้กับผู้ที่มีเงินได้ประเภทอื่น เช่น ฟรีแลนซ์ ค่าเช่า หรือรายได้จากธุรกิจ ไม่ว่าจะมีเงินเดือนด้วยหรือไม่ ตามเอกสารของกรมสรรพากร ทั้งสองแบบยื่นภายในวันที่ 31 มีนาคมของปีถัดไป
ถ้าเลือกแบบผิด อาจต้องยื่นใหม่ บทความนี้ช่วยตัดสินใจและเตรียมเอกสารให้ครบ
ภ.ง.ด.91 คืออะไร ใครใช้
ภ.ง.ด.91 เป็นแบบสำหรับผู้มีเงินได้ตามมาตรา 40(1) คือเงินได้จากการจ้างแรงงาน เช่น เงินเดือน ค่าจ้าง โบนัส เพียงอย่างเดียว พนักงานประจำส่วนใหญ่จึงใช้แบบนี้ และนำภาษีที่นายจ้างหักไว้ระหว่างปีมาเครดิตได้
ภ.ง.ด.90 คืออะไร ใครใช้
ภ.ง.ด.90 เป็นแบบสำหรับผู้มีเงินได้ประเภทอื่นนอกเหนือจากเงินเดือนอย่างเดียว ตัวอย่างเช่น
- ฟรีแลนซ์ที่ได้ค่าจ้างหรือค่าธรรมเนียมตามมาตรา 40(2)
- ผู้มีรายได้ค่าเช่าตามมาตรา 40(5)
- ผู้ประกอบวิชาชีพอิสระตามมาตรา 40(6)
- เจ้าของกิจการที่เป็นบุคคลธรรมดาตามมาตรา 40(8)
- พนักงานที่มีเงินเดือนและมีรายได้เสริมประเภทอื่นด้วย
ภ.ง.ด.90 กับ ภ.ง.ด.91 ต่างกันอย่างไร
| ประเด็น | ภ.ง.ด.91 | ภ.ง.ด.90 |
|---|---|---|
| ประเภทเงินได้ | เงินเดือนค่าจ้าง 40(1) อย่างเดียว | เงินได้ประเภทอื่น หรือเงินเดือนบวกประเภทอื่น |
| ตัวอย่างผู้ยื่น | พนักงานบริษัท | ฟรีแลนซ์ เจ้าของร้าน ผู้ให้เช่า |
| ค่าใช้จ่าย | หักเหมาตามมาตรา 42 ทวิ | หักตามประเภทเงินได้ บางประเภทเลือกเหมาหรือตามจริง |
| กำหนดยื่น | ภายใน 31 มีนาคมของปีถัดไป | ภายใน 31 มีนาคมของปีถัดไป |
| ยื่นครึ่งปีด้วยไหม | ไม่ต้อง | ถ้ามีเงินได้ 40(5) ถึง 40(8) ต้องยื่น ภ.ง.ด.94 ด้วย |
หมายเหตุ: การยื่นทางอินเทอร์เน็ตมักได้รับการขยายเวลาตามประกาศของกรมสรรพากรในแต่ละปี ควรตรวจวันที่ล่าสุดบน rd.go.th
ต้องเตรียมเอกสารอะไรบ้าง
- หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่าย (50 ทวิ) จากทุกผู้จ่ายเงิน
- สรุปรายรับทั้งปีแยกตามประเภทเงินได้
- หลักฐานค่าใช้จ่าย ถ้าเลือกหักตามจริง
- หลักฐานค่าลดหย่อน เช่น เบี้ยประกัน เงินบริจาค
- แบบ ภ.ง.ด.94 ที่ยื่นไปแล้ว (ถ้ามี) เพื่อนำภาษีที่ชำระครึ่งปีมาเครดิต
อ่านความสำคัญของ 50 ทวิ ได้ที่ 50 ทวิ คืออะไร
ลำดับขั้นตอนยื่นแบบประจำปี
- รวบรวม 50 ทวิ และสรุปรายรับทั้งปีแยกตามประเภทเงินได้ตามมาตรา 40
- เลือกแบบที่ถูกต้อง ภ.ง.ด.90 หรือ ภ.ง.ด.91
- เลือกวิธีหักค่าใช้จ่ายของแต่ละประเภทเงินได้
- กรอกค่าลดหย่อนพร้อมหลักฐาน
- ใส่ภาษีที่ถูกหัก ณ ที่จ่าย และภาษีที่ชำระตาม ภ.ง.ด.94
- ตรวจยอดภาษีที่ต้องชำระหรือขอคืน แล้วยื่นและเก็บหลักฐานการยื่น
ฟรีแลนซ์ที่มีเงินเดือนด้วย ใช้แบบไหน
ใช้ ภ.ง.ด.90 เพราะมีเงินได้มากกว่าหนึ่งประเภท แบบนี้รวมเงินเดือนและค่าจ้างฟรีแลนซ์ไว้ในการคำนวณเดียว ภาษีที่ถูกหัก ณ ที่จ่ายจากทุกแหล่งนำมาเครดิตได้ทั้งหมด ทั้งที่นายจ้างหักจากเงินเดือนและที่ลูกค้าหักจากค่าจ้างฟรีแลนซ์ จึงควรเก็บ 50 ทวิ ของทุกแหล่งไว้ให้ครบก่อนเริ่มกรอกแบบ
ยื่นผิดแบบทำอย่างไร
ถ้ายื่น ภ.ง.ด.91 ไปแล้ว แต่มีเงินได้ประเภทอื่นที่ต้องยื่น ภ.ง.ด.90 ควรยื่นแบบที่ถูกต้องเพิ่มเติมตามขั้นตอนของกรมสรรพากร ถ้าเกินกำหนดเวลาแล้วอาจมีเงินเพิ่ม ควรสอบถามสำนักงานสรรพากรพื้นที่หรือศูนย์บริการข้อมูลของกรมสรรพากร
เตรียมตัวเลขยื่นภาษีด้วย XBalance
XBalance ช่วยฟรีแลนซ์และกิจการบุคคลธรรมดาออกใบเสนอราคา ใบแจ้งหนี้ และใบเสร็จรับเงิน บันทึกภาษีที่ถูกหัก ณ ที่จ่ายตอนรับเงิน และส่งออกสรุปรายรับรายจ่ายทั้งปีเป็น CSV เพื่อใช้กรอกแบบ ดูที่ ราคา
สรุป
มีเงินเดือนอย่างเดียวใช้ ภ.ง.ด.91 มีเงินได้ประเภทอื่นด้วยใช้ ภ.ง.ด.90 ยื่นภายใน 31 มีนาคมของปีถัดไป และถ้ามีเงินได้ 40(5) ถึง 40(8) อย่าลืม ภ.ง.ด.94 ในช่วงกลางปี
XBalance ช่วยจัดระบบข้อมูลและเอกสาร แต่ไม่ใช่การให้คำปรึกษาทางภาษีหรือบัญชี กรณีเฉพาะควรตรวจสอบกับนักบัญชีหรือผู้เชี่ยวชาญภาษีของคุณ ข้อมูล ณ ตุลาคม 2569



